Welke certificaten heeft een steigerbouwer nodig?
Bijgewerkt op 18 augustus 2026
Bij steigerbouw ligt de lat hoger dan bij het gemiddelde bouwvak, en dat is logisch: het werk gaat over hoogte, over constructies waar anderen op moeten staan, en over materiaal dat zelf ook gekeurd moet zijn. Een steigerbouwer heeft daardoor papieren op drie niveaus: zijn vakbekwaamheid, zijn veiligheidsbewustzijn en zijn machinebevoegdheden.
De vakinhoudelijke basis
De Richtlijn Steigers is het kader waar de sector mee werkt. Die onderscheidt rollen met elk een eigen opleidingsniveau — grofweg de monteur (A) die onder toezicht bouwt, en de eerste monteur of voorman (B) die zelfstandig werkt en toezicht houdt. Welke van de twee iemand nodig heeft, hangt dus af van wat hij op de bouwplaats doet.
Belangrijk om te weten: de richtlijn is zelf geen wet. Maar hij geldt als de algemeen aanvaarde invulling van de zorgplicht uit de Arbowet, en dat betekent in de praktijk dat opdrachtgevers, verzekeraars en de Arbeidsinspectie eraan toetsen. Zonder diploma kom je bij serieuze opdrachtgevers niet aan het werk.
Naast de steigerdiploma's eisen veel opdrachtgevers een aparte training veilig werken op hoogte / valbeveiliging, gericht op harnasgebruik en het juiste aanlijnen.
Wat er standaard bij hoort
- VCA Basis — 10 jaar geldig, en praktisch een toegangsbewijs tot het terrein. Voor voormannen en leidinggevenden: VCA VOL.
- Hoogwerker (IPAF) — 5 jaar, zodra er met een hoogwerker of schaarlift gewerkt wordt. Let op de categorieën (3a schaarlift, 3b knikarm); die staan los op de PAL Card.
- Heftruck of verreiker — 5 jaar, voor het lossen en verplaatsen van materiaal.
- BHV — jaarlijkse herhaling, als iemand als bedrijfshulpverlener is aangewezen.
- Rijbewijs en, bij de vrachtwagen, code 95 — het materiaal moet immers ook op de bouwplaats komen.
En het materiaal zelf
De papieren van je mensen zijn maar de helft. Steigermateriaal, ladders en trappen, hijsmiddelen, valbeveiliging en elektrisch gereedschap vallen onder de keuringsplicht voor arbeidsmiddelen — in de praktijk jaarlijks.
Het verraderlijke daaraan: op een harnas of een steigerkoppeling staat geen vervaldatum. Die datum bestaat alleen als iemand hem na de keuring uitrekent en opschrijft. Daarom lopen juist die keuringen zo vaak stilletjes achter.
Wat een auditor vraagt
Bij een VCA-audit of een controle door de hoofdaannemer is de vraag zelden "wat verloopt er binnenkort". De vraag is: is iedereen op deze klus compleet? Heeft elke monteur zijn steigerdiploma, zijn VCA, zijn valbeveiligingstraining — en kun je dat aantonen?
Dat is een andere vraag dan een vervalkalender beantwoordt. Een document dat er nooit was, verloopt namelijk ook nooit, en valt dus in geen enkele lijst op.
In Certly leg je daarom per functie vast welke documenten verplicht zijn. Maak een profiel "steigerbouwer" met VCA, steigerdiploma en hoogwerker erin, koppel je mensen eraan, en je ziet per medewerker een checklist met aanwezig of ontbreekt — plus een sectie op het dashboard met alle ontbrekende documenten over je hele ploeg heen.
Vraagt de opdrachtgever om bewijs, dan exporteer je een bewijsmap-pdf met het statusoverzicht en alle certificaten erachter, of je deelt een alleen-lezen link met QR-code die hij bij de keet kan scannen. Werk je met onderaannemers of zzp'ers, dan houden zij hun eigen papieren bij in een portaal en zie jij alleen de status.
Werk je voor opdrachtgevers met eigen poort-eisen — GPI, SOG of projectspecifieke instructies? Die leg je in Certly per opdrachtgever vast, en de projecten-module toetst automatisch wie er morgen inzetbaar is op de klus — vóór je plant, en getoetst tot de einddatum van het project.
Veelgestelde vragen
Welke opleiding is verplicht voor een steigerbouwer?
De Richtlijn Steigers onderscheidt rollen met een eigen opleidingsniveau: monteur (A) en eerste monteur of voorman (B). De richtlijn is zelf geen wet, maar geldt in de praktijk als de norm waaraan opdrachtgevers, verzekeraars en de Arbeidsinspectie toetsen — en opdrachtgevers eisen het diploma vrijwel altijd.
Is VCA verplicht voor steigerbouwers?
Wettelijk niet, maar in de praktijk kom je zonder VCA het terrein niet op. Vrijwel elke hoofdaannemer in bouw en industrie eist het. Voor leidinggevenden geldt meestal VCA VOL in plaats van VCA Basis.
Hoe lang zijn deze certificaten geldig?
VCA is 10 jaar geldig. Certificaten voor hoogwerker (IPAF) en heftruck zijn doorgaans 5 jaar. Voor steigerbouwdiploma's en valbeveiligingstrainingen hanteren opdrachtgevers vaak een herhalingstermijn; controleer wat er in jouw keten wordt geëist.
Moet het klim- en steigermateriaal ook gekeurd worden?
Ja. Steigermateriaal, ladders, trappen en valbeveiliging vallen onder de keuringsplicht voor arbeidsmiddelen uit het Arbobesluit — in de praktijk jaarlijks. Dat staat los van de papieren van je mensen, maar hoort in dezelfde administratie.
Nooit meer een verlopen certificaat
Certly bewaakt vervaldatums van certificaten, keuringen en vergunningen en mailt je automatisch 90, 60 en 30 dagen van tevoren.